Tijd is hoop

We leven in een tijd van onrust. Waar komt jouw idee voor Tijd is hoop vandaan?

"De kaarten van de wereld zijn niet goed geschud. De kranten sommen de ene na de andere rampspoed op: van overstromingen en bosbranden tot oorlogsgeweld. Ik lees over sociale onrust, machtsovernames en scheefgetrokken machtsverhoudingen. Dat rijtje voedt onze wanhoop, met name bij jongeren."

Toch ziet Joke juist in het denken over tijd een mogelijkheid om die wanhoop te doorbreken.

"Leven betekent: in de tijd zijn. Tijd laat ons niet alleen terugkijken naar het verleden en naar wat zich daar voor goeds en slechts heeft voorgedaan. Tijd laat ons ook naar een toekomst kijken. En juist dat geeft een gevoel van hoop. Met hoop kun je het gevoel van moedeloosheid en machteloosheid aan. Hoop doet leven. Dat neem ik vrij letterlijk."

Wat verstaan we eigenlijk onder tijd?

"Onze blik op tijd is nogal versmald. We leggen de focus vooral op rationele klokken, telefoons en computers. Maar tijd is veel meer dan dat. Tijd is ook leven. Het inspireert tot groei en hoop."

Hoop heeft volgens Joke iets spannends én iets opwindends. "We weten immers niet wat er gaat gebeuren. Juist dat maakt ons nieuwsgierig. Het brengt ons in beweging voor iets wat nog niet is bereikt: het goede, de vrijheid of een betere wereld."

Jij verbindt hoop nadrukkelijk aan politiek en filosofie. Waarom?

"Hoop wordt vaak gezien als iets spiritueels. Maar spiritueel is niet meer voldoende in deze tijd. Het spoort niet automatisch aan tot kritisch bewustzijn, verzet of de beweging om van de wereld een betere plek te maken."

Joke probeert daarom verschillende bronnen met elkaar te verbinden: spirituele tradities én politieke filosofie. "Ik wil ons denken over tijd verbreden. Door die verschillende perspectieven met elkaar te verbinden, geef ik hoop vleugels."

Waarom is hoop zo belangrijk voor verandering?

"Voor verandering en verzet is hoop nodig. Dat vind ik een urgente boodschap. Mensen worden materialistischer, cynischer en individualistischer. Ze keren zich af van de wereld. Maar we moeten het samen doen."

Volgens Joke begint verandering bij het durven geloven in iets wat op dit moment misschien nog onbereikbaar lijkt. "Als we vanuit hoop denken, kunnen we het onbereikbare bereikbaar maken. En vervolgens vanzelfsprekend. Denk aan het vrouwenkiesrecht. Dat is eeuwenlang onbereikbaar geweest. Nu kunnen we ons nauwelijks meer voorstellen dat vrouwen niet mogen stemmen."

Waar mogen we op hopen?

"Richt je hoop een meer rechtvaardige en eerlijke wereld. Ga daarover met elkaar in gesprek. Zonder dat gezamenlijke gesprek kan onze hoop op een betere wereld geen vleugels krijgen."

In haar lezing verbindt Joke verschillende denktradities over tijd. Ze wil daarmee niet alleen aan het denken zetten, maar mensen ook in beweging brengen. "Ik hoop dat ik met mijn lezing mensen raak en inspireer om iets tegen moedeloosheid en machteloosheid te doen. Dat kun je pas doen als je eerst voor jezelf, voor je eigen hoop en ziel, hebt gezorgd."

Want uiteindelijk komen voor Joke het persoonlijke en het politieke bij elkaar. "Verbinding voor de beweging naar een eerlijke wereld ontstaat op zielsniveau én op politiek niveau."

📍Centrum voor Religieus Humanisme
📅 27 oktober 2026
🕜 20.00 – 21.30 uur

Benieuwd naar wat een andere blik op tijd jou brengt? Dan is dit een lezing die je niet wilt missen.

Er zijn 40 plaatsen beschikbaar, tickets kosten € 7,50 (online tickets zijn € 5,-). Bekijk de activiteit en meld je aan via deze link.

Het doel van het Centrum is jou de kans te bieden om je met anderen te verdiepen in hoe je de aarde liefdevol bewoont, door middel van lezingen, workshops, cursussen en exposities. Het CvRH is een samenwerking tussen Apostolisch Genootschap, de Faculteit Religie en Theologie van de VU Amsterdam en Nieuw Wij. Meer info vind je op www.cvrh.nl.