Hoopvol perspectief – april 2026

Op het moment dat ik dit schrijf staat een groot deel van de wereld in brand. Soms zelfs letterlijk. Onder aanvoering van een persoon die langzamerhand een enorme bedreiging vormt voor de wereldvrede wordt massaal geweld gebruikt voor eigen doeleinden. Hoewel er een menselijk tintje aan wordt gegeven, lijken de werkelijke drijfveren louter op egoïsme te berusten, waarbij enige vorm van compassie met anderen ver te zoeken is. Profijtelijke deals zijn belangrijker dan mensenlevens.
Hoe de situatie is als je dit leest, is op het moment van schrijven uiteraard niet bekend, en ook niet te voorspellen. Misschien is de brand enigszins geblust, misschien nog verder uitgeslagen. Het gevoel bekruipt me weleens wat mijn leven eigenlijk voor zin heeft als alles in brand staat. En zo’n brand kan natuurlijk ook in je persoonlijk leven uitbreken. Om in zo’n situatie nog over hoopvol perspectief te kunnen spreken vergt nogal wat lenigheid van de geest. 

Gelukkig hebben we als mens ook die lenigheid gekregen, onafhankelijk van leeftijd of omgeving. Soms heb je daar wel een voorbeeld bij nodig. Als het spannend is in de wereld moet ik vaak denken aan woorden die Anne Frank in haar dagboek schreef:
“Het is een groot wonder, dat ik niet al mijn verwachtingen heb opgegeven, want ze lijken absurd en onuitvoerbaar. Toch houd ik ze vast, ondanks alles, omdat ik nog steeds aan de innerlijke goedheid van den mens geloof.”

In het boek “Waarom ben ik hier” van de filosoof Rens Bod lees ik over mensen die in uitzichtloze omstandigheden, zelfs middenin een concentratiekamp, toch gevoel voor de zin van hun leven wisten te behouden. En volgens mij zijn hoop en zingeving nauw met elkaar verbonden. Het is van belang, misschien wel meer dan wat dan ook, dat we het gevoel blijven houden dat het zin heeft dat we er zijn. Ook tijdens een brand.
Je zou over Anne Frank kunnen zeggen dat het geen enkele zin had wat ze in haar dagboekje schreef, want ze is uiteindelijk vermoord. En voor hetzelfde geld was haar dagboek nooit boven water gekomen. Maar het is wel boven water gekomen. Ze schreef o.m. ook:
“Ik wil nog voortleven, zelfs na mijn dood.”
Dat doet ze ook. In die zin dat ze voor mij een inspiratiebron is, niet alleen voor het schrijven van dit stukje, maar ook om te blijven proberen om zin aan mijn leven te geven, en daarmee de hoop te bewaren.
Hoe dat dan moet? Rens Bod geeft een overzicht van liefst 180 manieren waarop je zin aan je leven kunt geven, maar helaas geen antwoord. Dus toch maar zelf op zoek. Gelukkig hoef ik dat niet alleen te doen, er zijn zoekende mensen om me heen. En wat die zin ook is, mijn vaste geloof is dat het met liefde, vriendschap en goedheid heeft te maken. Zin hoeft niet iets groots te zijn. Soms is het maar klein. Een zinnetje, zogezegd.
Bijvoorbeeld “Ik hou van je”.