Hoopvol perspectief – februari 2026

Het mooie van de levensfase waarin ik mij bevind, is dat ik meer tijd heb om te lezen.
Als tegengewicht voor al het dagelijkse, vluchtige nieuws dat mij uit mijn balans dreigt te brengen,
las ik in de achterliggende maanden ‘Vrijheid’ (Angela Merkel) en ter afwisseling
‘In de Kantlijn van de Tijd’ (Claudia de Breij en Paul van Vliet).

‘Wat is voor mij vrijheid?’ is een vraag die Angela Merkel al haar hele leven bezig houdt.
Opgegroeid in de DDR, wordt zij na de val van de Muur politiek leider van de CDU om daarna van
november 2005 tot december 2021 bondskanselier te zijn van een verenigd Duitsland.
Zijzelf omschreef deze periode als ‘Duitsland dienen’.

Eind 2010 begon de Arabische Lente in Tunesië, de protesten sloegen al snel daarna over naar
Libië en Syrië, o.a. met een burgeroorlog in Syrië tot gevolg. Dit alles brengt in de jaren erna een
schier eindeloze vluchtelingenstroom op gang. Mensen vluchten over land en over zee naar
Europa, en daar aan de grenzen van Europa worden ze veelal weinig gastvrij (op)gevangen
(genomen) onder erbarmelijke omstandigheden, in enorme tentenkampen. Europa wordt een bijna
onneembare vesting voor radeloze mensen, die van land naar land trekken.
Als op 4 september 2015 Hongarije grote groepen vluchtelingen met bussen naar de grens met
Oostenrijk vervoert, om ze er daar letterlijk uit te zetten, besluiten bondskanselier Faymann van
Oostenrijk en bondskanselier Merkel van Duitsland om al deze vluchtelingen op te vangen.
Op zaterdag 5 september staan honderden mensen op het centraal station van München en vele
andere stations in heel Duitsland, om de duizenden vluchtelingen met applaus en gejuich op te
vangen en ze iets te eten aan te bieden. Deze mensen hadden geen moment geaarzeld om
Duitsland op deze manier een vriendelijk gezicht te geven.

In het boek ‘In de kantlijn van de Tijd’ schrijven de cabaretiers Claudia de Breij en Paul van Vliet
elkaar om beurten een persoonlijke brief. Daarin discussiëren zij vrijuit over hun vak, over hun
verlegenheden, over hun voorkeuren en onzekerheden.
In een van deze brieven schrijft Paul dat hij in 1974 de onderstaande liedtekst schreef:

‘Wanneer je zegt: ik wil geen kind
Dit is geen wereld meer voor kinderen
Dan zeg je eigenlijk
Dit is geen wereld meer voor mij
Wanneer je zegt: ik wil geen kind
Er is geen toekomst meer voor kinderen
Dan zeg je eigenlijk:
Mijn eigen toekomst is voorbij!’

In het nazien vond hij deze tekst te streng, waarin hij voorbijging aan de respectabele redenen die
mensen kunnen hebben om geen kind te willen.
Maar juist in deze tijd waarin alle seinen op rood lijken te staan wil hij als ‘ouwe positivo’ de tekst
van het lied als volgt aanpassen:

‘Wanneer je zegt: ik wil een kind
De wereld kan niet zonder kinderen
Dan zeg je eigenlijk
Er is een toekomst, dus ook voor mij’

Door de plotselinge dood van Paul kwam het er niet meer van om aan het verzoek van Claudia te
voldoen om de tekst van het lied ‘Gracias a la Vida’ van Violeta Parra te vertalen.

Hoe mooi is het dat deze drie markante mensen, ons laten zien dat er veel is om voor te danken
en om voor te leven. Hieronder twee coupletten van het lied en een link naar de uitvoering door
Mercedes Sosa.

Dank aan het leven dat me zoveel heeft gegeven.
Het heeft me geluid en het alfabet gegeven;
daarmee de woorden die ik denk en spreek:
moeder, vriend, broer en licht dat de weg verlicht
naar de ziel van degene die ik liefheb.
Dank aan het leven dat me zoveel heeft gegeven.

Dank aan het leven dat me zoveel heeft gegeven.
Het heeft me de lach en de traan gegeven.
Zo onderscheid ik geluk van verdriet,
de twee elementen die mijn lied vormen,
en jullie lied, dat eenzelfde lied is,
en het lied van allen, dat mijn eigen lied is.